شناخت صنایع دستی ایران

دربارهٔ کتاب

صنایع دستی ایران به عنوان یکی از قطب‌های اصلی صنایع دستی جهان به همراه چین و هند دارای سابقه‌ی درخشان و پرپیشینه‌ای است. بی‌تردید استعداد و نیروی خلاقه و ابتکار ایرانیان و علاقه‌ی آنان به هنر و خلق آثار هنری، یکی از عوامل قوام و دوام صنایع دستی ایران بوده است؛ به طوری که صاحب نظران معتقدند که ایرانیان با شناخت زیبایی‌ها موفق به خلق آثار هنری می‌شوند و یا لااقل با درک آن، دوستدار و مشوق هنرمندان در ارایه‌ی آثار هنری هستند؛ چراکه ایرانیانِ هنر دوست از دیرباز این نکته‌ی حساس را دریافت کرده بودند که کار یک صنعتگر هنرمند تنها یک کارِ بدنی و فیزیکی نیست، بلکه او همانند یک ادیب و یک شاعر، احساسات و افکارش را در آثار خود منعکس می‌کند و به آنها عینیت می‌بخشد. به هرحال فرهنگ ایران همچون فرهنگهای دیگری که در خاور نزدیک کهن هوییت نیرومند فردی داشته است، دارای تمدنی بسیار پیچیده و پر‌تنوع است که برای بررسی و شناخت آن رجوع به تاریخ و به ویژه کشفیات باستان‌شناسی انجام شده در نقاط مختلف کشور، اجتناب ناپذیر است. زیرا مطالعه درباره‌ی صنایع دستی و پیشه‌های محدود و منطقه‌ای ایران را باید از زمانهایی بسیار دور و حتی قبل از تاریخ آغاز کرد و روند تکاملی آن را به ترتیب گذشت زمان مورد بررسی قرار داد و از این طریق به منشأ اولیه‌ی صنایعی که امروزه نیز در قسمت‌های مختلف ایران رایج است، دسترسی پیدا کرد. پیش از هر چیز باید توجه داشت که دانستن وضع کلی تاریخ کشور و نگرشی به حفریات باستان‌شناسی انجام شده می‌تواند پایه و اساس اطلاعات ما درباره‌ی صنایع دستی باشد و بدیهی است تاریخ صنایع، چیزی منتزع از تاریخ تمدن نیست و ضرورتاً می‌بایست بررسی صنایع، هنرها و پیشه‌های ایرانی را از زمان پیدایش تمدن و شیوه‌های زندگی مردم آغاز کرد. کما اینکه به اعتقاد اکثر محققان خاستگاه فنون کشاورزی، فلزکاری، سفالگری و مبانی اندیشه‌های دینی و فلسفی، خط، علم اعداد، نجوم و ریاضی، خاورمیانه و خصوصاً فلات ایران بوده است.